Polyfenolen bieden ook veel welzijnsondersteunende stoffen voor het lichaam van het paard
Polyfenolen zijn een groep stoffen die in planten voorkomen. Het zijn geen voedingsstoffen zoals vitaminen of sporenelementen, maar eerder de "geheime wapens" van planten. Polyfenolen zijn meestal plantenpigmenten of aromatische stoffen die door planten worden geproduceerd, zoals flavonoïden, antioxidanten, fenolzuren en lignanen. Polyfenolen zijn niet essentieel voor het lichaam zoals voedingsstoffen, maar hun belang voor gezondheid en welzijn kan veel groter zijn dan momenteel bekend is. De kennis groeit voortdurend en onderzoek naar polyfenolen loopt nog steeds.
Polyfenolen in bessen, groenten en zaden
Planten produceren polyfenolen vooral om zichzelf te verdedigen en te beschermen tegen externe bedreigingen zoals ziekten, microben, plagen, UV-straling en vorst. Gekleurde stoffen trekken ook bestuivers aan. Polyfenolen komen veel voor in gekleurde bessen, fruit, groenten, zaden, granen, peulvruchten, groene thee en druivenschillen. Hoe donkerder de kleur van een plant of bes, hoe rijker deze is aan polyfenolverbindingen. Met name de gezondheidsbevorderende anthocyanen zijn in de hoogste hoeveelheden aanwezig in donkere bessen.
Momenteel zijn er tienduizenden verschillende polyfenolverbindingen bekend, waaronder fenolzuren, flavonoïden, stilbenen, lignanen, anthocyanen, tannines en polymere lignanen. Onderzoekers denken dat er nog veel meer polyfenolen onontdekt blijven in het plantenrijk. De meest voorkomende polyfenolen voor paarden gezondheid in de voeding zijn flavonoïden, waarvan meer dan 4.000 soorten bekend zijn. De welzijnsondersteunende effecten van flavonoïden zijn gebaseerd op hun vermogen om als antioxidanten te werken, waarbij ze schadelijke oxidatiereacties nog effectiever voorkomen dan vitaminen. Daarnaast kunnen ze de activiteit van bepaalde enzymen die gunstig zijn voor het welzijn versterken en zenuwcellen beschermen. Antioxidanten helpen ook bij het behoud van de immuniteit.
Antioxidanten zijn belangrijk voor paarden en honden in zware training
Het antioxidanteffect is van bijzonder belang voor eigenaren van sportpaarden en honden. Oxidatieve stress veroorzaakt door inspanning kan weefsels beschadigen en de immuniteit verzwakken, en voorlopige studies suggereren dat antioxidanten deze stress kunnen verminderen. Oxidatieve stress vertraagt ook het herstel van inspanning. Van de vitaminen zijn vitamine E en C de bekendste antioxidanten, en zoals opgemerkt zijn veel polyfenolen uit planten rijk aan antioxidantverbindingen.
Het bekendste "anti-oxidatiemiddel" voor sportpaarden en honden is vitamine E. Het is een vetoplosbare vitamine die essentieel is voor normale spier-, immuunsysteem- en zenuwstelselwerking. Paarden verkrijgen vitamine E meestal uit vers gras of uit verrijkt voer. Wedstrijden, intensieve training en stress verhogen de behoefte aan antioxidanten die oxidatieve stress tegengaan bij zowel paarden als honden. Vitamine E is ook belangrijk voor drachtige en groeiende dieren.
Een andere vitamine bekend om zijn antioxidanteigenschappen is vitamine C. Het werkt samen met vitamine E om vrije radicalen in het lichaam te verminderen. Normaal gesproken produceert een paard zelf voldoende vitamine C, maar wedstrijden, stress en zware training kunnen de plasma vitamine C-spiegels verlagen. In dergelijke gevallen moet de vitamine C-inname worden verhoogd om de immuunfunctie te ondersteunen. Vitamine C neemt ook deel aan de eigen collageensynthese van het lichaam, wat essentieel is voor gewrichtsgezondheid.
Verschillende welzijnsvoordelen van polyfenolen
Van polyfenolen is vastgesteld dat ze verschillende biologisch actieve en gunstige eigenschappen hebben, waaronder antioxidant-, anti-allergene, antivirale, antimicrobiële, anti-proliferatieve, anti-mutagene en anti-kankereffecten. Men denkt dat polyfenolen helpen bij het voorkomen van ontstekingen en bacteriegroei. Ze kunnen ook de eigen antioxidasenenzymen van het lichaam activeren. Berkenbladeren kunnen bijvoorbeeld ontstekingen verminderen, terwijl veenbessen en cranberry's de gezondheid van de urinewegen lijken te ondersteunen. Curcumine, de helgele stof in kurkuma, is onderzocht en blijkt gewrichtsgezondheid en immuunfunctie te ondersteunen.
Verouderende paarden
Studies uitgevoerd bij paarden suggereren dat polyfenolen zoals curcumine en resveratrol uit druiven kunnen helpen bij het bestrijden van ontstekingen en het natuurlijke verouderingsproces. Naarmate paarden ouder worden, komt chronische ontsteking van lage graad vaker voor, wat bijdraagt aan aandoeningen zoals hoefbevangenheid en artrose. Veel experts suggereren dat het toevoegen van polyfenolen aan het dieet van oudere paarden het algemene welzijn zou kunnen verbeteren en ontstekingen verminderen. Het supplementeren van polyfenolen bij senior paarden kan de behoefte aan ontstekingsremmende medicijnen verminderen en zo het risico op bijwerkingen zoals diarree, nierziekte en maagzweren verlagen. Anekdotisch bewijs uit Nieuw-Zeeland suggereert dat flavonoïden ook spierherstel bij endurancepaarden kunnen bevorderen.
Darmmicroben
Recente studies hebben aangetoond dat polyfenolen, naast vezels, de gezondheid en samenstelling van het darmmicrobioom kunnen beïnvloeden. Polyfenolen worden samen met vezels in het lichaam getransporteerd, en er wordt vermoed dat sommige gezondheidsvoordelen van vezels eigenlijk te danken zijn aan polyfenolen. De effecten van polyfenolen op de darmen zijn echter veel minder bestudeerd dan vezels zelf, dus hun werkingsmechanismen zijn nog niet volledig begrepen. Het is waarschijnlijk dat vezels en polyfenolen synergetische voordelen hebben, wat betekent dat ze samen effectiever zijn dan afzonderlijk.
